Trudności w uczeniu się

 

Trudności w uczeniu się dzieci i młodzieży są stałym problemem rodziców, nauczycieli i samych uczniów. Wszelkie podejmowane działania pomocowe koncentrują się wokół rozpoznawania przyczyn i likwidowania - minimalizowania ich skutków. Trudności mogą się pojawiać na różnym poziomie edukacji szkolnej powodując kłopoty w przyswojeniu sobie określonej wiedzy, umiejętności i nawyków w planowanym czasie. Wieloletnie badania nad przyczynami niepowodzeń szkolnych wskazują na trzy podstawowe ich źródła:

• zaburzenia w psychofizycznym i spoÅ‚ecznym rozwoju dziecka,
• nieprzyjazne Å›rodowisko wychowawcze,
• nieprzyjazne Å›rodowisko szkolne.

Od stanu psychofizycznego dziecka zależy jego fizyczna i emocjonalna odporność na wysiłek. Dzieci z problemami rozwojowymi, chore, niepełnosprawne, o dużej wrażliwości emocjonalnej, z problemami z koncentracją uwagi mają większe niż ich rówieśnicy trudności z adaptacją do środowiska szkolnego i sprostania jego wymaganiom.

Przyczyny powiązane ze środowiskiem rodzinnym mogą być bardzo różne. Od nadmiernych, niedostosowanych do możliwości dziecka oczekiwań rodziców, do ich postawy nadopiekuńczej. Mogą dotyczyć konfliktów między rodzicami bądź ich niekonsekwentnego sposobu postępowania.

Środowisko szkolne to zarówno trudne warunki nauki jak i nieprzyjazny klimat, zła organizacja pracy, zbyt formalna dyscyplina jak i brak kompetencji wychowawczych czy zaangażowania nauczycieli w realizowane zadania.

Przyczyny trudności w nauce mogą  więc być bardzo złożone, powiązane ze wszystkimi źródłami jednocześnie a objawiające się zawsze brakiem możliwości sprostania wymaganiom stawianym przez nauczycieli na lekcjach. Dyspozycja do nauki szkolnej określana jako gotowość szkolna obejmuje zachowania i umiejętności związane z rozwojem i dotyczy głównie nowej formy aktywności jaką jest nauka, akceptacją narzuconego programu, zwiększenia emocjonalnej niezależności i przebywania w grupie rówieśników z respektowaniem ich praw.

Tak więc szczególnie istotne dla sukcesu szkolnego jest opanowanie podstawowych sprawności i nawyków ruchowych, wytrzymałość i odporność na wysiłek fizyczny, psychiczny i intelektualny, zaradność i samodzielność, umiejętność współdziałania z rówieśnikami i dorosłymi, posługiwanie się myśleniem przyczynowo- skutkowym, gotowość do opanowania mowy pisanej. Po przeanalizowaniu wymienionych czynników dorośli mogą zdać sobie sprawę jak skomplikowany jest dla dziecka proces aktywnego uczestnictwa w edukacji szkolnej i jak łatwo napotkać mu na różne trudności.