dr Zdzisław Bujanowski
Dyrektor Centrum Edukacji Artystycznej

Edukacja uzdolnionych artystycznie dzieci i młodzieży realizowana jest w 333 publicznych szkołach artystycznych, w tym 267 muzycznych, 25 plastycznych i 5 baletowych oraz w 88 szkołach niepublicznych.

Szczególną formą opieki, polegającą na sprzyjającej organizacji kształcenia talentów już zapoznanych, jest prowadzenie w dwóch szkołach (zespołach szkół) w Poznaniu i Warszawie, wydzielonych „szkół talentów”. Są to gimnazja i licea (cykl 6-letni), w których nauka odbywa się systemem prawie indywidualnym, w nielicznych klasach. System taki umożliwia jednostkom wybitnym uzyskanie wykształcenia ogólnego i ogólnomuzycznego przy szybkim rozwoju i koncentracji na grze na instrumencie, w tym udziale w najbardziej prestiżowych krajowych i międzynarodowych konkursach.

Uczniowie szkół artystycznych objęci są systemem regionalnych, makroregionalnych i ogólnopolskich przesłuchań, przeglądów i konkursów.

W roku szkolnym 2004/2005 zaplanowane zostały i są realizowane 22 konkursy muzyczne, 9 plastycznych i 1 baletowy, przeglądy plastyczne „Dyplom 2005” (w 4 miastach Polski), 3 plenery plastyczne i 108 regionalnych i makroregionalnych przesłuchań uczniów szkół muzycznych pierwszego i drugiego stopnia. W powyższych imprezach wzięło i bierze udział ponad 5000 uczniów.

Celem ogólnopolskich konkursów jest przede wszystkim wyłonienie najzdolniejszych uczniów, dla których uczestnictwo w tego rodzaju konfrontacji może być początkiem kariery artystycznej. Konkursy obejmują w cyklu dwuletnim niemal wszystkie specjalności kształcenia w szkołach artystycznych. Ich liczba oraz liczba uczestników stale rośnie.
Laureaci konkursów otrzymują stypendia Ministra Kultury, stypendia za wyniki w nauce, nagrody rzeczowe ufundowane przez sponsorów, nagrody w postaci wyjazdów na kursy muzyczne, wspomagani są ponadto przez fundacje wspierania młodych talentów.
Niezależnie od kontaktów szkolnych i indywidualnych kontaktów pedagogów, Ministerstwo Kultury dysponuje informacją o kursach i konkursach międzynarodowych. Część uczniów wyjeżdża na konkursy międzynarodowe w systemie indywidualnych zainteresowań i własnego finansowania udziału. Do Ministerstwa Kultury zgłaszani są też uczniowie rekomendowani przez szkoły, którym trzeba zapewnić udział (opłaty, podróż). Ministerstwo w niewielkim zakresie tej pomocy udziela, (kilka osób rocznie), promując w ten sposób najlepszych.

Realizowany jest także system stypendialny Ministra Kultury. Stypendia udzielane są za osiągnięcia artystyczne i mogą być przyznawane uczniom średnich szkół artystycznych, którzy uzyskali bardzo dobrą średnią ocen z przedmiotów artystyczno-zawodowych oraz uczniom – laureatom krajowych lub międzynarodowych konkursów. Ilość przyznawanych stypendiów rokrocznie się zwiększa (w roku bieżącym - 85).
Utalentowana, wrażliwa, zarazem ambitna a poddawana nieustannym ocenom młodzież jest narażana na sytuacje silnie stresogenne. Przeciwdziałać temu można przez oddziaływanie psychologiczne, obejmujące uczniów, nauczycieli i rodziców. W niektórych szkołach, np. w ZPSM w Bydgoszczy prowadzone są warsztaty pt. „Przyjazna szkoła”, przez zespół dobranych psychologów z różnych ośrodków w Polsce, z udziałem specjalistów zgromadzonych w Katedrze Psychologii Muzyki Akademii Muzycznej im. Fryderyka Chopina w Warszawie. Wiedza i umiejętności uzyskane na tych warsztatach skutkują zmniejszeniem skutków stresów, większym zrozumieniem wzajemnych oddziaływań, umiejętnością współpracy i organizacji pracy ucznia, również zmniejszeniem przypadków rezygnacji z nauki w szkole. Zamiarem Centrum Edukacji Artystycznej jest rozwijanie tej inicjatywy, a także zorganizowanie na szerszą skalę opieki psychologicznej nad uczniami szkół artystycznych.

Centrum Edukacji Artystycznej
ul. 21/23 Krakowskie Przedmieście
00-071 Warszawa
tel.: (0-22) 826-03-57, 827-72-06, 827-72-07
fax (0-22) 826-19-62